Bilindiği gibi su donduğu zaman sıfır derecedeki hacminin yaklaşık % 9'u kadar genleşir. Killi, balçıklı topraklarda donan su, zemine paralel düz ve dışbükey biçimli buz tabakaları oluşturur. Bu buz tabakaları, zemin tabakalarında yükselme ve kaymalara neden olur. Kum, çakıllı kum benzeri taneli topraklarda ise donma sonucu taneler etrafında buz kristalleri oluşur. Bu cins topraklarda yükselme olayı olmadığından donma etkisi daha azdır. Donma sonucu toprakta ortaya çıkan hareketlerden temellerin etkilenmemesi için sömeller, donma bölgesinin altında yapılmalıdır. Donma bölgesinin derinliği, yapının yapıldığı yerdeki negatif dış sıcaklıklara ve zemin katmanlarının ısı iletkenliğine bağlıdır.

Donma derinliği veya kısaca don derinliği adı verilen bu derinlik, yurdumuzdaki çok değişken iklim koşullan ve toprak cinsleri nedeniyle (sağlıklı bir yapı için her zaman hesaplanması gereken) değişik değerler alır. Yine de günümüzde üretilmekte olan katkı maddelerinin kullanımı sonucu don derinliği eski önemini yitirmiştir.

Yapı zemininin yük altındaki davranışları zemin mekaniğinin konusuna girdiğinden, yük dağılımı, oturma gibi konulara burada yer verilmemiştir.